Ana Sayfa Litera

Kategori: Litera

Yazı
Sanat ve Ölümsüzlük Arzusu: Gılgamış Destanı Üzerine Felsefi Bir Deneme

Sanat ve Ölümsüzlük Arzusu: Gılgamış Destanı Üzerine Felsefi Bir Deneme

“Bir kaygı Kemiriyor içimi!” GILGAMIŞ   İnsanın temel varoluşsal fenomenlerinden biri ölümdür. Ölüm, insanı kendi sonluluğuyla yüzleştiren, yaşamını ve eylemlerini anlamlandırmaya zorlayan en temel deneyimlerden biridir. Düşünce tarihinde ölüm fikrinin en erken ve en çarpıcı anlatımlarından birini sunan Gılgamış Destanı, bu varoluşsal serüvenin en güçlü metinlerinden biridir. Destanda ölümün kaçınılmazlığı şu dizelerle dile getirilir: “Birdenbire...

Yazı
Aşı Yarası

Aşı Yarası

Şu çiçeğe bak. Hayır, önce rengine bak; çünkü burada yazdığım dört denemenin fotoğraflarında ilk kez renk var. Ve onu, en az doğal olana, en çok dokunulmuş olana saklamışım sanki. Yine bu sayfalarda yayımladığım dört deneme boyunca hep griydik, siyah-beyaz. İlk pembeyi; aslında bir kültüre, bir ıslahın sonucuna, bir bahçıvanını yüzyıllar süren inatçı hayaline ayırdım. Ve...

Yazı
Odysseus ve Sisyphos’un “Korkunç İşkence”si

Odysseus ve Sisyphos’un “Korkunç İşkence”si

“Sisyphos’u gördüm korkunç işkenceler çekerken: Yakalamış iki avcuyla kocaman bir kayayı ve de kollarıyla bacaklarıyla dayanmıştı kayaya, habire itiyordu onu bir tepeye doğru, işte kaya tepeye vardı varacak, işte tamam, ama tepeye varmasına tam bir parmak kala, bir güç itiyordu onu tepeden gerisingeri, aşağıya kadar yuvarlanıyordu yeniden baş belası kaya, o da yeniden itiyordu kayayı...

Yazı
Doğanın Kanı, Şairin Mürekkebi: Kökler ve Kemikler

Doğanın Kanı, Şairin Mürekkebi: Kökler ve Kemikler

“Al götür şimdi, vahşet görüntüsünü çağın ışıltılı yüzüne fırlat!” (s. 25) Günümüz şairlerinden Arife Kalender’in Kökler ve Kemikler adlı şiir kitabı Papirüs Yayınevi tarafından Nisan 2026’da yayımlandı. Tenden Gömlek ve önceki kitaplarında sürdürdüğü toplumsal cinsiyet temelli tepkisini geliştirip ekolojik krize daha geniş yer açıyor Arife Kalender. Serbest şiirin yanı sıra haikuya yaklaşan şiir bölümleri ve...

Yazı
Hayatın Kıyısında Durmak: Erdost Akbaba’nın Neredeyse Romanı

Hayatın Kıyısında Durmak: Erdost Akbaba’nın Neredeyse Romanı

Neredeyse kitabını Marmara Denizi’nin ortasında ilerleyen Adalar vapurda okumaya başladım, Kabataş geride kalmış, Kınalıada’yı geçmiştik. Büyükada İskelesi’ne vardığımda kitabı çantama koyacak kadar değil, kaldığım yerden devam etmek isteyecek kadar merak ediyordum. Adanın ara sokaklarından birindeki küçük bir kafeye oturdum. Kahvemi söyledim, kitabı yeniden açtım. Son sayfayı da, o kafedeki demir sandalyede çevirdim. Karşımda Büyükada’nın dinginliği,...

Yazı
Nihat Özdal’ın Bulut / Haiku Kitabı

Nihat Özdal’ın Bulut / Haiku Kitabı

“Yol, bulutlaşır; varlık, yer değiştirdikçe kendine döner.” (s. 28) Günümüz şairlerinden Nihat Özdal’ın son şiir kitabı Bulut / Haiku, Haziran 2026’da Lando Yayınları tarafından yayımlandı. Seksen dört sayfalık kitap, Özdal’ın çektiği fotoğraflardan ve kaleme aldığı haiku biçimindeki şiirlerden oluşuyor. Kitabın inşa sürecine dair şairin sebeb-i telif niteliğindeki ifadeleri arka kapakta yer alıyor. Tematik bütünlük arz...

Yazı
Rus Edebiyatında “Yüksek Yaratı”ya avantgarde çelmesi

Rus Edebiyatında “Yüksek Yaratı”ya avantgarde çelmesi

Tam da ülkemizde ve elbette dünyada da başta şiir olmak üzere edebiyatta ve sanatın genelinde bir tıkanmışlığın kendini ağır biçimde hissettirdiği bir dönemde özellikle bizim şiirimiz için yol gösterici olacağına inandığım çok önemli avantgarde bir şiir kalkışması olan , 1927-1930 yılları arasında etkin olan Rus OBERIU hareketi (ya da toplaşması diyelim) üzerine Buzdokuz şiir dergisi...

Yazı
MİMAR GÖZÜYLE DUYGUSAL KENTLER ve “BİR BURUK İSTANBUL”

MİMAR GÖZÜYLE DUYGUSAL KENTLER ve “BİR BURUK İSTANBUL”

Hikmet Temel Akarsu aslen mimar olan, mimarlığa dokunup edebiyat dünyasına rotasını çeviren bir yazar. Gençlik olaylarının en hızlı olduğu dönemlerde İTÜ Mimarlık Fakültesi’nde eğitim almış ve 1982 yılında mezun olmuştur.  Mimarlık mesleğini özel ofislerde deneyimlemiş, kendini bu dünyaya ait hissetmeyerek farklı ülkelerde ayakta kalma mücadelesi verirken yazmaya başlamıştır. Yaşanılan zamanın absürdlüklerini dile getirdiği underground kitapları...

Yazı
“GÖĞE TIRMANAN SU”: YÜCEL KAYIRAN’IN NİSAN TEZLERİ’NDE TİN, YAZGI VE DİRENÇ

“GÖĞE TIRMANAN SU”: YÜCEL KAYIRAN’IN NİSAN TEZLERİ’NDE TİN, YAZGI VE DİRENÇ

Çağdaş Türkçe şiirde “felsefi şiir” kavramını yalnızca kullanan değil, onu poetik bir kategori hâline getirerek düşünsel bir alan olarak kuran isimlerin başında Yücel Kayıran gelir. Şairin aynı adı taşıyan kitabı Felsefi Şiir, Türkçe şiirin düşünceyle kurduğu ilişkiyi yeniden tartışmaya açmış; şiirin yalnızca duygu değil, ontolojik ve etik bir sorgulama alanı olduğunu göstermişti. Nisan Tezleri ise...

Yazı
ÇEVİRMEN, KÜLTÜRLER ARASI KÖPRÜ

ÇEVİRMEN, KÜLTÜRLER ARASI KÖPRÜ

Edebiyat çevirmeni yalnız bir insandır, tek başına mücadele eder. O çok önemli bir kültür alışverişi yapar. Çevirinin olmadığı bir dünyada kültürler arası bir köprünün kurulması mümkün değildir. Bir edebiyat yapıtını çeviren kişi kesinlikle her iki dilin de yazınsal inceliklerini iyi bilmelidir. Yapıtın yazıldığı dilin tarihini, kültürünü ve toplumunu yakından tanıması da başarılı bir çevirinin ortaya...