Tehlikenin bilinci ve nedenleri bilmenin sevinciyle:
İnsanlar savaşırlar ve savaşı kaybederler;
ve yenildikleri halde uğrunda savaştıkları şey gerçekleşir;
ve gerçekleştiğinde istedikleri şeyin bu olmadığı anlaşılır;
ve başka insanlar onların istedikleri şey için
başka bir ad altında savaşmak zorundadırlar.
İyi bir romanın okuru felsefeye gark etmesi misali, yokuşlar da yolcuyu düzlüklere iştahlandırıyor belli ki. Yokuşları vazgeçerek çıkmıştı eve varana dek. Akmamak için kendini tutan suyun hafızasına bağlanarak, sıradan bir taşın görkemli sabrıyla tutunmuştu unutuşun gramerine.
Nedenleri bilmenin sevinciyle attı kendini sokağa; ah ne yazık, neşenin sıçrayacağı köşelerden yoksundu sokak. Sanatlar tesellisiz, şen değildi bağı.
İçinde kaybettiği bir şeyleri arar gibi bakındı etrafa. Nedense Baudelaire’in sözcükleri sıçradı sesine:
Ey hüzünlü ruhum, ihtiyar budala,
Kanının kanatlarında hırçın bir kıvılcım yanardı;
Umudun mahmuzu yavaşça dokunsa şaha kalkardın.
Ey şimdi her adımda derin derin soluyan hasta,
İşe yaramaz beygir,
Uzan olduğun yere, dayanmasını bil;
Sönmeyen yanı var mı dünyanın.
O bir kültür barbarı, canavar numarası yapan bir insandı. Zoruna giderdi kendine yenilmek. “Herkesi kendinden uzaklaştırıyorsun” diyen Rona’yı hatırladı nedense. “Seni de mi?” diye sormuştu Kamo. “Hayır” demişti Rona, “Buna izin vermem” diye de eklemişti kendini ikna etmek ister gibi.
Kitapları, okumayı-yazmayı ve anlatmayı severdi Kamo. Okuduğu kitaplar kadar güzel meydan okumayı da iyi bilirdi. Okşadığı taşların öptüğü camlar hep ezmek için tasarlanmış makinelerin teniydi. Fırlatılan her taşın şiirsel ıslığı, gasp edilmiş emeğin uğultusuna karışırdı.
“Damlayam, gayadan düşüp gelmişem” şarkısı dilinden düşmezdi. Geçmişin şiiri değil, peçesi açılmış gelecekti dillenen. “Dans etmeyi bilmeyen eline silah almasın” demişti bir keresinde Rona. “Gerçeğin sıradan bir parçası olan insan, tabiatın verdiğinden fazlasıdır. Ve fakat her nedense savunur canı pahasına tabiatın onu yerleştirdiği yeri” derken cevap mı arıyordu, yoksa avucuna bırakılan cevabın önünde koşsan soruyu mu yakalamaya çalışıyordu, belirsizdi.
“Ey görünüş, seni anlamıyorum” derken dili ağzına sığmıyordu. Ölçüsüz sevdiği nadir kuşları düşünüyordu belki de, mercek parlatıcısı buyurmuştu çağlar önceden, “Sevmenin tabiatı tabii değildir” diye.
Nezaketten başka üstünlük, sevmekten öte bir sanat bilmezdi Kamo. Abartı sanatlarının en neşelisi, var olmanın en kudretlisiydi seviyor olmak. “Musa değilsin sen Kamo, bu su seni boğar; kalbin yetmez kanatlarına” demişti Rona. “Umuttan değil, inattandır neşemiz. Düşler gücünü düşçünün ayak tabanlarındaki aşınmadan alır” diyerek sarmalamıştı Rona’nın sesinde zonklayan yarayı.
Birbirinden razı yıldızlardı onlar. “Bir daha bizi vurduklarında ölüme razı olmayacağız” diyen hangisiydi bilinmez olsa da, “Dünyada önemli şeylerin çoğu, hiçbir umut ışığı yokmuş gibi göründüğü halde denemeye devam edenler tarafından başarılmıştır” gerçeğine ikisi de şahitlik edebilirdi.
“Bir anlık parlama değil, gün batımındaki kızıllık gibi bir sakinlik, bir gecikmedir güzellik” demişti vaktiyle Rona. “Dünyanın en büyük gizli gerçeği, onu bizim yarattığımız ve aynı kolaylıkla farklı şekilde de yaratabileceğimiz gerçeğidir” demiş miydi yoksa içinden mi geçirmişti bilinmez.
“Tutku ilkeldir gülüm; gül neredeyse raks oradadır. Çekinme vahşetin estetiğinden; düşemezsin atlayabileceğin yerden. Derinlik adıyla bilinense boşluktur külliyen. Ama sen yine de inan dünyanın seyrine, dala değil göğe inanan kuşlar gibi hürmet et kanatlarına. Çözülüşün gramerinde parçalanmış bir cerahattır, mekânın hezeyanıdır zaman. Sözcükler gam, keder ve yeisle pusuya düşürülmüş, düşüşün lisanı olmuştur şiir. Umudun cesedi aklın kıyısına vurduğunda içini deşme, sığacağın bir taşkın bul kendine, eğildiğin sularda bulandırma çehreni.”
Bir Cevap Bırakın